Thai Made Money (TMM) ထိုင်းစာ လေ့လာမှု လမ်းညွှန်
ဤလေ့လာမှုလမ်းညွှန်သည် "Thai Made Money (TMM) Course" (Beginner Level 1+2) သင်ခန်းစာများမှ ကောက်နုတ်ချက်များကို အခြေခံ၍ ပြုစုထားခြင်း ဖြစ်သည်။ ဤလမ်းညွှန်တွင် ထိုင်းဘာသာစကား၏ အခြေခံနှုတ်ဆက်ခြင်း၊ နာမ်စားများ၊ ကိရိယာစကားလုံးများ၊ ကိန်းဂဏန်းများနှင့် ဘဏ်လုပ်ငန်းဆိုင်ရာ အသုံးအနှုန်းများကို နက်နက်ရှိုင်းရှိုင်း လေ့လာနိုင်ရန် စီစဉ်ထားသည်။
အပိုင်း (၁) - အခြေခံနားလည်မှု စစ်ဆေးခြင်း (Short-Answer Quiz)
အောက်ပါမေးခွန်းများကို ပေးထားသော အကိုးအကားများအပေါ် အခြေခံ၍ (၂) ကြောင်းမှ (၃) ကြောင်းအတွင်း တိုတိုနှင့် လိုရင်းရှင်းပြပါ။
မေးခွန်းများ:
- ထိုင်းဘာသာစကားတွင် အမျိုးသားနှင့် အမျိုးသမီး မိမိကိုယ်ကိုယ် ညွှန်းဆိုသည့် နာမ်စားများ မည်သို့ ကွဲပြားသနည်း?
- တစ်စုံတစ်ဦးနှင့် စတင်တွေ့ဆုံချိန်တွင် "တွေ့ရတာ ဝမ်းသာပါတယ်" ဟု ပြောဆိုလိုပါက မည်သည့် ထိုင်းစကားစုကို အသုံးပြုရသနည်း?
- ထိုင်းဘာသာစကားတွင် ဝါကျတစ်ခုကို အငြင်းဝါကျ (Negative Sentence) ပြောင်းလဲလိုပါက မည်သည့် စကားလုံးကို မည်သို့ အသုံးပြုရမည်နည်း?
- "အလုိင်(ယ်)" (Arai) ဟူသော စကားလုံး၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ ဘာလဲ? ၎င်းကို အသုံးပြု၍ ဝါကျနမူနာတစ်ခု ဖော်ပြပါ။
- တစ်စုံတစ်ဦး၏ နေထိုင်ရာ ဒေသ သို့မဟုတ် တည်နေရာကို မေးမြန်းလိုပါက မည်သည့် မေးခွန်းစကားလုံးကို အသုံးပြုရသနည်း?
- ဘဏ်တွင် အကောင့်အသစ်ဖွင့်ခြင်းနှင့် ATM ကတ်ပြုလုပ်ခြင်းအတွက် စုစုပေါင်း ကုန်ကျစရိတ်မှာ မည်မျှဖြစ်သနည်း?
- ထိုင်းဘာသာစကားတွင် "၁၁" (Eleven) နှင့် "၂၁" (Twenty-one) ကို မည်သို့ အသံထွက်ခေါ်ဆိုသနည်း?
- ကိန်းဂဏန်း အရေအတွက်များဖြစ်သော "ရာ"၊ "ထောင်" နှင့် "သန်း" တို့ကို ထိုင်းဘာသာဖြင့် မည်သို့ ခေါ်ဆိုသနည်း?
- ဘဏ်လုပ်ငန်းသုံး စကားလုံးများဖြစ်သော "ငွေလွှဲသည်" နှင့် "ငွေပြန်အမ်းသည်" တို့၏ ထိုင်းအသုံးအနှုန်းကို ဖော်ပြပါ။
- မိသားစုဝင်များဖြစ်သော "အဖေ"၊ "အမေ"၊ "အစ်ကို/အစ်မ" နှင့် "ညီ/ညီမ" တို့ကို ထိုင်းဘာသာဖြင့် မည်သို့ ခေါ်ဆိုသနည်း?
အပိုင်း (၂) - အဖြေလွှာ (Answer Key)
- အဖြေ: အမျိုးသားများအတွက် မိမိကိုယ်ကိုယ် ညွှန်းဆိုရာတွင် "ဖုန(်မ်)" (Phom) ကို အသုံးပြုပြီး အမျိုးသမီးများအတွက် "ဒီချန(်န)်" (Dichan) သို့မဟုတ် "ချန(်န)်" (Chan) ကို အသုံးပြုရသည်။ ဤနာမ်စားများသည် ယဉ်ကျေးသော အသုံးအနှုန်းများ ဖြစ်ကြသည်။
- အဖြေ: တစ်စုံတစ်ဦးနှင့် တွေ့ဆုံရခြင်းအတွက် ဝမ်းသာကြောင်း ပြောဆိုလိုလျှင် "ယင်(န)် ဒီး ထိ ဒုိက်(ယ်) ရူး ကျပ်(က်) ခ/ခပ်(ပ်)" ဟု ပြောဆိုရမည်။ တစ်ဖက်လူမှ ပြန်လည်တုံ့ပြန်ရာတွင်လည်း "ချင့်(န)် ကန(်န)် ခပ်(ပ်)" (အတူတူပါပဲ) ဟု သုံးနှုန်းနိုင်သည်။
- အဖြေ: ဝါကျတစ်ခုကို အငြင်းပြုလိုပါက "မုိက်(ယ်)" (Mai) ဟူသော စကားလုံးကို ကိရိယာ (Verb) ၏ ရှေ့တွင် ထည့်သွင်းရမည်။ ဥပမာ- "မုိက်(ယ်) ကင်(န)်" (မစားဘူး) သို့မဟုတ် "မုိက်(ယ်) ပုိင်(ယ်)" (မသွားဘူး) ဟု အသုံးပြုရသည်။
- အဖြေ: "အလုိင်(ယ်)" ၏ အဓိပ္ပာယ်မှာ "ဘာလဲ" (What) ဖြစ်သည်။ ဝါကျနမူနာမှာ "ခူ(န)် ကင်(န)် အလုိင်(ယ်)" (မင်း ဘာစားတာလဲ) ဖြစ်သည်။
- အဖြေ: တည်နေရာ သို့မဟုတ် နေရပ်ကို မေးမြန်းလိုပါက "ထိ ဏုိင်(ယ်)" (Thee Nai) ကို အသုံးပြုရသည်။ ဥပမာ- "ခူ(န)် ယူ ထိ ဏုိင်(ယ်)" (မင်း ဘယ်မှာနေလဲ) ဟု မေးမြန်းနိုင်သည်။
- အဖြေ: အရင်းအမြစ်အချက်အလက်များအရ ဘဏ်အကောင့်ဖွင့်ခနှင့် ATM ကတ်ပြုလုပ်ခ စုစုပေါင်း ကုန်ကျစရိတ်မှာ ဘတ် ၁၅၀၀ (၁၅၀၀ ဘတ်) ကျသင့်မည်ဖြစ်သည်။
- အဖြေ: "၁၁" ကို "စစ်(ပ်)ေအ(တ်)" ဟု ခေါ်ဆိုပြီး "၂၁" ကို "ယ့ီစစ်(ပ်)ေအ(တ်)" ဟု ခေါ်ဆိုရသည်။ ဂဏန်း ၁ အဆုံးသတ်သော ဆယ်ဂဏန်းများတွင် "တစ်" ကို "အက်(တ်)" ဟု အသံထွက်ရသည်။
- အဖြေ: "ရာ" ကို "ေရာ(်ယီ)"၊ "ထောင်" ကို "ဖန(်န)်" နှင့် "သန်း" ကို "လန(်န)်" ဟု ခေါ်ဆိုသည်။
- အဖြေ: "ငွေလွှဲသည်" ကို "အုိန(်န)် ငနွး်(န)်" ဟု ခေါ်ဆိုပြီး "ငွေပြန်အမ်းသည်" ကို "ေထာ(န)် ငနွး်(န)်" ဟု ခေါ်ဆိုရသည်။
- အဖြေ: အဖေကို "ေဖာ့"၊ အမေကို "မ့ဲ"၊ အစ်ကို/အစ်မကို "ဖိ" နှင့် ညီ/ညီမကို "ေနာင်း(င်)" ဟု အသီးသီး ခေါ်ဆိုရမည်ဖြစ်သည်။
အပိုင်း (၃) - စဉ်းစားတွေးခေါ်မှုဆိုင်ရာ အက်ဆေးမေးခွန်းများ (Essay Format Questions)
မှတ်ချက် - ဤမေးခွန်းများအတွက် အဖြေများကို ကိုယ်တိုင်လေ့လာ ရေးသားကြည့်ရန် ဖြစ်သည်။
- ထိုင်းဘာသာစကားတွင် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ နောက်ဆက်တွဲစကားလုံးများ (Particles) ဖြစ်သော "ခ" (Kha) နှင့် "ခပ်(ပ်)" (Khap) တို့၏ အရေးပါပုံနှင့် အသုံးပြုပုံကို ရှင်းပြပါ။
- နိုင်ငံခြားသားတစ်ဦးအနေဖြင့် ထိုင်းနိုင်ငံရှိ ဘဏ်တစ်ခုတွင် အကောင့်ဖွင့်လိုပါက လိုအပ်မည့် အသုံးအနှုန်းများနှင့် လုပ်ငန်းစဉ်များကို ဖော်ပြပါ။
- ထိုင်းဘာသာစကား၏ ဝါကျတည်ဆောက်ပုံ (Subject-Verb-Object) နှင့် မေးခွန်းတည်ဆောက်ပုံ (Subject-Verb-Object + Question word) တို့ကို နှိုင်းယှဉ်ချက်များနှင့်တကွ ရှင်းပြပါ။
- နေ့စဉ်ဘဝတွင် အသုံးဝင်သော "အခြေခံနှုတ်ဆက်ခြင်းမှ လမ်းခွဲနှုတ်ဆက်ခြင်းအထိ" အပြန်အလှန် စကားပြောဆိုမှုပုံစံကို အသေးစိတ် ဖော်ပြပါ။
- ထိုင်းကိန်းဂဏန်းစနစ်တွင် "တစ်" (၁) ဂဏန်း၏ နေရာအလိုက် ပြောင်းလဲခေါ်ဆိုပုံ (ဥပမာ- နင်(င်)၊ အက်(တ်)) ကို ရှင်းလင်းတင်ပြပါ။
အပိုင်း (၄) - အဓိက ဝေါဟာရများ အဓိပ္ပာယ်ဖွင့်ဆိုချက် (Glossary)
| ထိုင်းအသုံးအနှုန်း (အသံထွက်) |
မြန်မာအဓိပ္ပာယ် |
အမျိုးအစား / မှတ်ချက် |
| စဝပ်(တ်)ဒီး | မင်္ဂလာပါ | အခြေခံနှုတ်ဆက်စကား |
| ခူ(န)် | သင် / ရှင် / မင်း | ဒုတိယနာမ်စား (ယဉ်ကျေး) |
| ေခါင်(ဝ်) | သူ | တတိယနာမ်စား |
| ပင်(န)် | ဖြစ်သည် | ကိရိယာ (To be) |
| ယူ | နေသည် / ရှိသည် | တည်နေရာပြ ကိရိယာ |
| ကင်(န)် | စားသည် | ကိရိယာ |
| ပုိင်(ယ်) | သွားသည် | ကိရိယာ |
| မာ | လာသည် | ကိရိယာ |
| ဒုိက်(ယ်) | ရသည် | ကိရိယာ |
| ေချာ(့ပ်) | ကြိုက်သည် | ကိရိယာ |
| တလာ(တ်) | ဈေး | နေရာပြနာမ် |
| ရာ(န)် | ဆိုင် | နေရာပြနာမ် |
| ေရာင်း(င်)ရီယန(်န)် | ကျောင်း | နေရာပြနာမ် |
| ရီယန(်န)် | သင်ယူသည် | ကိရိယာ |
| ဖားစာ | ဘာသာစကား | နာမ် |
| ငနွး်(န)် | ပိုက်ဆံ | နာမ် |
| ဘာတ်(တ်) | ဘတ် | ထိုင်းငွေကြေးယူနစ် |
| စူ(န)် | သုည | ကိန်းဂဏန်း |
| စစ်(ပ်) | ဆယ် | ကိန်းဂဏန်း |
| မွတ်(န)် | သောင်း | ကိန်းဂဏန်း |
| စဲ(န)် | သိန်း | ကိန်းဂဏန်း |
| ေကျကန(်န)် | ပြန်တွေ့ကြမယ် | နှုတ်ဆက်စကား |
| ေခါ(ပ်)ခူ(န)် | ကျေးဇူးတင်ပါတယ် | ယဉ်ကျေးမှုစကား |